Colitis pseudomembranacea-Pseudomembarnozni kolitis

0
197

Colitis_pseudomembranacea-Pseudomembarnozni_kolitisPseudomembranozni kolitis je akutno nekrotično zapaljenje sluznice debelog creva, koje nastaje ako posledica peroralnog uzimanja pojedinih antibiotika.

Etiologija i patogeneza

Uzročnik pseudomembranoznog kolitisa je Clostridium difficile, gran-pozitivni anaerob, koji spada u normalnu floru digestivnog trakta čoveka. Otporan je na dejstvo većine antibiotika. Do njegovog naglog razmnožavanja u debelom crevu dolazi kada antibiotici unište deo normalne flore. Pseudomembranozni kolitis se najčešće javlja posle upotrebe klindamycina bez obzira na upotrebljenu dozu, ali i posle upotrebe ampicilina, cefalosporina, tetraciklina i hloramfenikola (kod 0,1 -10% bolesnika).

Svi sojevi C. difficile produkuju citotoksin i enterotoksin koji su odgovorni za nastanak proliva kod pseudomembranoznog kolitisa. U početku dolazi do nekroze površinskog sloja epitela i stvaranja pseudomembrana koje se sastoje od fibrina i zapaljenskog ćelijskog infiltrata sastavljenog mahom od polimorfonukleara. U ogoljenoj submukozi javljaju se hemoragije ali nema zapaljenskog infiltrata kao kod ulceroznog kolitisa ili bacilarne dizenterije. U teškim slučajevima pseudomembra- noznog kolitisa dolazi do odlubljivanja pseudomembrana, širenja nekroze u dublje slojeve zida debelog creva i do perforacije kroz serozu i peritonealnu duplju.

Klinička slika

Pseudomembranozni kolitis se može javiti u svim životnim dobima, mada je češće kod starijih osoba. Karakteristično je da sejavlja tokom upotrebe antibiotika. Kod lakših oblika obično se javlja samo proliv – vodene stolice sa velikom količinom bistre sluzi. U srednje teškim oblicima sluzavi prolivi su praćeni žestokim grčevitim bolovima u trbuhu koji samo delimično popuštaju posle crevnog pražnjenja i povišenom temperaturom. Krv u stolici se veoma retko nalazi i to uglavnom u najtežim oblicima, kada se nekroza širi kroz dublje slojeve zida debelog creva. Ukoliko dođe do perforacije, u zavisnosti od mesta, razvija se klasična klinička slika generalizovanog ili lokalnoga peritonitisa.

Dijagnoza

Dijagnoza se bazira na nalazu tipičnih belih, beličasto-žućkastih naslaga (pseudo- membrana) na sluznici debelog creva tokom kolonoskopije ili rektosigmoidoskopije. Dijagnoza se može potvrditi identifikacijom specifičnog citotoksina u kulturi tkiva dobijenog biopsijom. Međutim, tipičan makroskopski nalaz uz anamnestički podatak o uzimanju antibiotika sasvim je dovoljan za postavljanje dijagnoze.
Ukoliko su pseudomembrane slabije izražene onda diferencijalno dijagnosatički u obzir dolaze ulcerozni kolitis i bacilarna, od- nosno aerobna dizenterija.

Lečenje

Lek izbora je vancomycin u dozi od 125-250 mg na 6 sati tokom10 dana. U težim slučajevima preporučuje se i kombinacija vancomycina sa metronidazolom. Međutim, često je specifična terapija nepotrebna jer se stolice normalizuju spontano po ukidanju antibiotika koji je doveo do pseudomembranoznog kolitisa.

POSTAVI ODGOVOR